نويسنده : بومري ،محمد
مرجع : فشرده مقالات سومين همايش انجمن زمين شناسي ايران
سال انتشار : 1378

چکيده :
كانسارهاي آهن سنگان در حدود 300كيلومتري جنوب شرق مشهد واقع شده است. زمين شناسي كانسار غربي آهن سنگان شامل شيل، ماسه سنگ و لاي سنگهاي ژوراسيك و مرمرهاي دولوميتي و كلسيتي ژوراسيك- كرتاسه و سنگهاي آذرآواري ائوسن است. سنگهاي گرانيتي و دايكهاي اسيدي ائوسن پاياني-اليگوسن متعلق به سري ماگمايي كالكوآلكالن در منطقه نفوذ كرده اند. بر اثر جايگيري و فعاليت هيدروترمال مرتبط با اين سنگهاي گرانيتي، سنگ هاي اطراف آن دگرگون و دگرسان شده اند به طوريكه درجه دگرگوني در سنگهاي غير كربناته مجاور با گرانيت بيوتيت- فلدسپات هورنفلس و در سنگهاي كربناته پيروكسن_ اوليوين هورنفلس است. در بيشتر جاها دگرگوني مجاورتي به وسيله دگر ساني هاي گرمابي پوشيده شده به طوريكه در سنگهاي غير كربناته، دگر ساني هاي سرسيتي، كربناتي، سيليسي، كلريتي و پتاسيك پراكنده هستند و در سنگهاي كربناته كانيهاي اسكارني گسترش چشمگيري دارند(Boomeri,M1998) . دو نوع اسكارن در طول اسكارن در طول كانسار ديده مي شود: 1_ اسكارن كلسيكي 2_ اسكارن منيزمي (Boomeri M.1998).
كانيهاي كربناته در كانسار مورد بحث از نظر نحوه تشكيل و تركيب به انواع مختلفي تقسيم بندي شده اند كه دو نوع مهم آنها عبارت است از :1_ كانيهاي كربناته اي كه در مرمرهاي دولوميتي و كلسيتي وجود دارند كه همان كانيهاي اوليه هستند كه تغييراتي در آنها از نظر اندازه بلورها و غيره بر اثر دگرگوني و متاسوماتيسم صورت گرفته است و تحت عنوان دولوميت و كلسيت هاي دگرگوني از آنها نام برده خواهد شد. 2_ كلسيت و دولوميت هايي كه قطعا بر اثر متاسوماتسم و انحلال كامل كلسيت و دولوميت هاي اوليه و رسوب مجدد آنها به وجود آمده اند و تحت عنوان كلسيت و دولوميت هاي اسكارني از اينها نام برده مي شود. درجه حرارت تشكيل كلسيت هاي اسكارني در فشار يك كيلو بار با استفاده از مطالعه ادخال هاي سيال و دامنه پايداري كانيهاي اسكارني كانسار آهن سنگان بين 300تا 500درجه سانتي گراد ارزيابي شده است حدود 40نمونه كلسيت و دولوميت به صورت تصادفي از سرتاسر كانسار غربي گرفته شده و مورد تجزيه ايزوتوپي قرار گرفته اند. روش تجزيه ايزوتوپي در اين منطقه به وسيله (Boomeri,M.1998) به طور كامل شرح داده شده است و مقادير ايزوتوپي حاصله در جدول 1 خلاصه و در اشكال 1و 2 نشان داده شده است. δ18O بر حسب يك در هزار SMOW و δ13c بر حسب يك در هزار PDB بيان شده است. (Boomeri.M.1998).
نمايه‌ها : ايزوتوپ، اسكارن