نويسنده : مظفرى،مرتضى؛ رئيسى،عزت الله ؛ زارع،محمد؛ محمدى،ضرغام؛ بهادرى، فرحتاج
مرجع : چكيده مقالات بيست و ششمين گردهمايي علوم زمين
سال انتشار : 1386

چکيده :
سد دوستى با حجم مخزن 1250 ميليون متر مكعب، بر روی رودخانه هريرود در شمال شرقى ايران، در مرز مشترك ايران و تركمنستان احداث شده است. تامين بخشى از آب شرب مشهد و توسعه كشاورزى منطقه از جمله اهداف ساخت اين سد مى باشد. از ديدگاه زمين شناسى، منطقه مورد مطالعه در شرق زون زمين ساختى هزارمسجد کپه داغ واقع شده است. در جناح راست سد به ترتيب سازندهاى ماسه اى نيزار، آهكى كلات و مارن و ماسه سنگى پستليق بر روى هم قرار گرفته اند. با شروع� آبگيرى سد، چهار چشمه با دبى حداكثر 70 ليتر بر ثانيه در تکيه گاه راست و زه آب هايى در� 8/2 كيلومترى پايين دست سد در روبروی روستاى قره سنگى ايجاد شد. به منظور بررسى مكانسيم فرار آب از مخزن سد آزمون رديابى در جناح راست انجام شد به اين ترتيب كه 15 کيلوگرم ماده رنگى اورانين در گمانه اى به عمق 113 متر، واقع در سازند پستليق تزريق شد. رنگ فقط در برخى از گمانه ها و چشمه هاى سازند پستليق مشاهده شد. اين گمانه و چشمه ها با لايه هايى در تماس بودند كه گمانه تزريق با أنها برخورد داشت. آزمايش رديابى نشانگر آن است كه لايه هاى مارنى به ضخامت10- 20 متر ارتباط هيدروليكى لايه هاى نفوذپذير را قطع نموده اند. سرعت بر اساس آزمايش رديابى نشان دهنده آن است كه در سازند پستليق جريان در حد افشان بوده، پرده تزريق در اين ناحيه از كارآيى خوبى برخوردار است. عدم مشاهده رنگ در سازندهاى كلات و نيزار به علت عدم برخورد گمانه تزريق با آنها مى باشد، براى بررسى كارآيى پرده تزريق در اين ناحيه رديابى جديدى نياز است.
نمايه‌ها : سد