نويسنده : ميرا،وحيدرضا ؛ به راهنمائي : احمد خاكزاد
مرجع : پايان نامه (كارشناسي ارشد)_دانشگاه شهيد بهشتي، دانشكده علوم زمين؛181ص.
سال انتشار : 1378

چکيده :

منطقه ارغش در 45 كيلومتري جنوب نيشابور واقع شده و بر پايه پي‌جويي‌هاي ژئوشيميايي آبراهه‌هاي در شمال‌شرق ايران، به عنوان يكي از نواحي اميدبخش جهت اكتشاف عنصر طلا معرفي گرديده است . در محدوده‌اي به وسعت 150 كليومتر مربع در اين منطقه، چهار آنومالي طلا و يك آنومالي آنتيموان مشخص شده كه مطالعات نيمه تفصيلي بر روي آنها انجام گرفته و كار بر روي آنها همچنان ادامه دارد. كاني‌زايي طلا محدود به رگه‌هاي سيليسي برشي و ليمونيتي شده، همراه با كربنات كلسيم بوده و در نقاطي كه ميزان كربنات كلسيم مي‌يابد طلا وجود ندارد (بسيار اندك) در اثر فرآيند تشكيل رگه‌ها، آلتراسيونهاي آرژيليك و در بعضي موارد سيريستيك همراه با ليمونيتي شدن بر روي سنگ زمينه‌اي كه عموما داراي تركيب تراكي آندزيتي تاريوليتي و تراكي داسيتي مي‌باشد، صورت گرفته است . با توجه به شواهد موجود و بررسيهاي انجام شده بنظر مي‌رسد كه منطقه ارغش مربوط به فرورانش حاشيه خرد قاره‌هايي باشد كه در ائوسن در ايران مركزي بوقوع پيوسته و در اثر فعاليت سيالات گرمابي ناشي از توده‌هاي نفوذي متعاقب از سنگهاي ولكانيكي، رگه‌هاي هيدرونرمال منجر به پيدايش طلاي اپي‌ترمال گرديده است . اين رگه‌ها عموما سيليسي برشي شده همراه با كربنات كلسيم و توام با فرايند ليمونيتي شدن بوده و زون رگه‌اي به عرض حدودا 1 متر و طول چند صد متر با عيار ميانگين تقريبي 3/5 گرم در تن (در انديس شماره 3) را بوجود آورده‌اند. دماي تشكيل رگه‌هاي سيليسي حاوي طلا توسط قطعات سيالات درگير 220 درجه‌سانتي‌گراد و درصد شوري سيال گرمابي مولد رگه‌ها 8 درصد تعيين گرديده است كه تائيد بر اپي‌ترمال بودن طلا در انديس مزبور مي‌باشد. در هيچ يك از مطالعات مربوط به تقاطع صيقلي و الكترون مايكروپروپ ذرات آزاد طلا رويت نگرديد. با توجه به مطالعات ژئوشيمي بنظر مي‌رسد كه انديس طلاي شماره 3 در وضعيتي قرار دارد كه سطح فرسايش هنوز عمل تخريبي خود را بطور كامل انجام نداده و در بالاي كانسار واقع گرديده است و احتمالا با افزايش عمق ميزان طلا افزايش خواهد يافت . (ولي بدليل انيكه ژئوشيمي تقريبا به صورت محض به ارزيابي قضايا مي‌پردازد تا زمانيكه توسط مطالعات دقيق و گسترده و تلفيق آنها با يكديگر به قطعيت نرسيده است نمي‌توان در مورد آن قضاوت درستي به عمل آورد).

نمايه‌ها : اكتشافات ژئوشيميايي، طلا