نويسنده : م‍ن‍ص‍وری‌ ج‍وزان‍ی‌،ام‍ی‍رم‍ن‍ص‍ور به راهنمایی : محمد لطفی
مرجع : پایان نامه(کارشناسی ارشد)-پژوهشکده علوم زمین،تهران
سال انتشار : 1382

چکيده :

منطقه مورد مطالعه در حاشيه شمالى بلوك لوت در محدوده برگه زمين شناسى 1:100.000 فردوس قرار دارد. هدف از اين تحقيق معرفى مناطق اميدبخش معدنى در مقياس ناحيه اى با استفاده از اكتشافات ژئوشيميايى سيستماتيك و توجيه كانه زايى ها از ديدگاه زمين شناسى اقتصادى در منطقه مورد مطالعه مى باشد. بدين منظور منطقه تحت بررسى هاى ليتواستراتيگرافى و پتروگرافى قرار گرفت. بر اين اساس واحدهاى ليتواستراتيگرافى منطقه از قديم به جديد شامل سازند سردر، سازند جمال، سنگ هاى كربناته كرتاسه، سنگهاى ولكانيكى ترشيارى، كنگلومراى پليوكواترنر و رسوبات كواترنر است. سنگهاى خروجى ترشيارى شامل بازالت، آندزيت، تراكى آندزيت، تراكيت، داسيت، ريوليت و ايگنمبريت مى باشد كه از اين ميان، آندزيت و سپس داسيت و ريوليت بيشترين فراوانى را دارا هستند. توده هاى نفوذى و ساب ولكانيك منطقه نيز شامل گرانوديوريت بجستان با سن كرتاسه بالايى و ميكروگرانيت ليرم، گرانوفير شمال نوق، كوارتزمونزوديوريت غرب درزاب و دايكهاى اسيدى كوه داشو متعلق به ائوسن پايانى- اليگوسن آغازى است. بررسى هاى تعيين سرى ماگمايى، محيط تكتونوماگمايى بر روى سنگهاى آذرين ترشيارى نشان داد كه ماگماى مادر سنگ هاى بازالتى ترشيارى كالك آلكالن و محيط تكتونوماگمايى آنها قوس آتشفشانى حاشيه قاره اى مى باشد. ماگماى مادر سنگهاى گرانيتى ترشيارى نيز كالك آلكالن است و اين گرانيت ها از تيپ I كرديلرايى مربوط به محيط تكتونوماگمايى فرورانش حاشيه قاره اى مى باشند.
بر اساس يافته هاى فوق اقدام به طراحى شبكه و برداشت نمونه هاى ژئوشيميايى گرديد. نمونه ها به روش هاى اسپكترومتر نشرى، پلاروگرافى و XRF آناليز شدند و دقت آناليز دستگاهى بررسى گرديد. پردازش هاى آمارى بر روى نتايج حاصل از آناليز نمونه هاى ژئوشيميايى صورت گرفت و نمونه هاى آنومال ژئوشيميايى به روش هاى X+nS و PN جدا گرديدند. همچنين پردازش هاى آمارى دو متغيره و چندمتغيره براى تعيين روابط پاراژنزى عناصر با يكديگر انجام شد.
در فاز كنترل آنومالى با استفاده از مطالعه نمونه هاى كانى سنگين، بررسى نتايج آناليز نمونه هاى مينراليزه، مشاهدات صحرايي و مطالعه مقاطع نازك و صيقلى مناطق كانه زايى، آنومالى هاى بدست آمده تأييد و اين آنومالى ها به همراه كاني زايي هاى موجود در منطقه مورد مطالعه، از لحاظ زمين شناسى اقتصادى توجيه شدند.
با تلفيق نتايج حاصل از اين مطالعات ده محدوده اميدبخش معرفى گرديد كه در اين بين پنج محدوده اول از اهميت بيشترى برخوردارند. اين محدوده ها عبارتند از: محدوده شماره 1 در غرب روستاى ليرم، محدوده شماره 2 در اطراف معدن سربستر در غرب منطقه مورد مطالعه، محدوده شماره 3 در كوه داشو و اطراف آن در غرب روستاى جزين، محدوده شماره 4 در غرب روستاى درزاب و محدوده شماره 5 در شمال روستاى نوق.
كانه زايى در محدوده هاي 1، 2 و 3 از نوع هيدروترمال رگه اى سرب، روى، مس، نقره و طلا مى باشد. اين كانه زايى ها در اثر فعاليت فاز تأخيرى توده هاى نفوذى و ساب ولكانيك ترشيارى در درون سنگ هاى كربناته كرتاسه ايجاد شده است. در محدوده شماره 1 علاوه بر كانه زايى هيدروترمال، كانه زايى برون دمى-رسوبى آهن و منگنز در سنگ هاى كربناته كرتاسه نيز مشاهده مى شود.
محدوده شماره 4 داراى دو نوع كانه زايى مى باشد. ابتدا كانه زايى برون دمى-رسوبى در كربونيفر در رسوبات سازند سردر رخ داده است. سپس در ترشيارى با نفوذ يك توده كوارتزمونزوديوريتى در رسوبات سازند سردر كانه زايى اسكارن موليبدن در اين رسوبات شكل گرفته است.
كانه زايى در محدوده شماره 5 حاصل فعاليت فازهاى تأخيرى يك توده ساب ولكانيك گرانوفيرى با سن ترشيارى مى باشد. در اين محدوده احتمال كانه زايى طلاى تيپ اپي اترمال وجود دارد.

نمايه‌ها : اكتشافات ژئوشيميايي