نويسنده : غلامرضا غلامي؛ به راهنمايي: عبدالمجيد يعقوب‌پور
مرجع : پايان نامه (كارشناسي‌ارشد) _دانشگاه تربيت معلم، تهران؛251ص.
سال انتشار : 1373

چکيده :

منطقه خشك در بين 30 33 تا 53 38 33 عرض شمالي و 35 21 59 تا 30 59 طول جغرافيايي شرقي و در فاصله 300 كيلومتري جنوب مشهد در شهرستان قائن واقع مي‌باشد، اين منطقه بخشي از زون جوش خورده سيستان است كه در شمالي‌ترين قسمت اين زون قرار دارد. قديمي‌ترين واحد شناخته شده در منطقه مجموعه افيوليت ملانژباسن جايگزيني كرتاسه فوقاني و جديدترين واحد رسوبي مربوط به رسوبات رودخانه‌هاي عهد حاضر ميباشد. سنگهاي رخنمون يافته در منطقه عبارتند از مجموعه افيوليت ملانژباسن كرتاسه فوقاني، مجموعه فيليشي پالئوسن - ائوسن سكانس و لگانيكي پالئوسن - ائوسن، كنگلومراي نئوژن و ولكانيكهاي جوان افيوليتها شامل ورليت ، لرزوليت ، پيروكسنيت ، سرپانتينيت ، اسپليت ، گابرو و رخساره فيليش شامل مارن، ماسه سنگ ، كنگلومرا و آهك ميباشد. سكانس ولكانيكي پالئوسن - ائوسن از سنگهاي آندزيتي آندزيت بازالت و توفهاي بازالتي تشكيل شده است . ليستونيتها بعنوان يك مجموعه سيليسي - كربناتي (كالسدوئن، اوپال، كوارتز، دولوميت ، منيزيت ، سيدريت ، كلسيت ، ...) بصورت رگه‌هايي در درون سنگهاي فوق بازي سرپانتيني شده و در بين اين سنگها و فيليشها يافت ميشوند. يك مجموعه از سنگهاي ميكروديوريتي در اطراف برج محمد بدرون مجموعه افيوليت ملانژ نفوذ كرده و بطور وسيعي در سطح زمين رخنمون دارند. جديدترين سنگهاي آذرين منطقه ولكانيكهاي كواترنري با جنس بازالت بوده كه بصورت دو بيرون‌زدگي كوچك در قسمت جنوبي منطقه رخنمون دارد. مجموعه افيوليت ملانژ منطقه بوسيله عوامل متفاوت از جمله متامورفيسم دگرسان شده‌اند كه سرپانتيني شدن، رودنگيتي شدن و ليستونيتي شدن اين سنگها را بدنبال داشته است . براساس مطالعات انجام شده، محلولهاي گرمابي حاصل از واكنشهاي آبزا در دگرگوني ناحيه‌اي و آبهاي فسيل كه غني از H2O , CO2 و مواد فرار ميباشد قادر است بعضي از عناصر سنگهاي ميزبان را شسته و آنها را در فضاهاي خالي از جمله زونهاي برشي بصورت رگه‌هاي ليستونيتي حاوي طلا، جيوه و .... بجا گذارد. اطراف رودخانه‌هاي كوهباز و كال‌شور آنومالي‌هايي از مس وجود دارد. سنگ ميزبان كانه‌هاي مس ولكانيكهاي ائوسن - پالئوسن ميباشد. تركيب اين سنگها از آندزيت تا آندزيت بازالت تغيير ميكند. آندزيتها كه غالبا" داراي بافت پورفيري ميباشند بخش عمده انديسهاي مس را در خود جا داده است . تمركز كانه‌هاي مس در درون آندزيتها بطور اتفاقي نبوده بلكه غالبا" در محل شكستگيها و كنتكت آندزيتها با واحدهاي جوانتر ماسه سنگي و مارني يافت ميشوند. كانه‌هاي مس در منطقه شامل كالكوزين، كوپريت ، مالاكيت و آزوريت بوده و كاني‌زايي مس غالبا" از نوع رگه‌اي ميباشد. ليستونيتهاي منطقه مورد مطالعه را ميتوان در سه دسته ليستونيتهاي سيليسي، سيليستي كربناته و كربناته قرار داد. براساس مطالعات انجام شده و نتايج حاصل از آناليزهاي نمونه‌هاي ليستونيتي ليستونيتهاي سيليسي از جهت دارا بودن عناصر كمياب از جمله طلا و جيوه در حد آنومالي حائز اهميت تشخيص داده شده‌اند. نتايج بدست آمده از آناليزهاي شيميايي وجود آنومالي نيكلي را در سنگهاي فوق بازي منطقه نشان ميدهد علاوه بر آنومالي‌هاي عناصر فلزي، مواد غيرفلزي مثل منيزيت ، هونتايت ، كريزوتيل سرپانتينيت نيز در منطقه شامل شده‌اند.

نمايه‌ها : پتانسيل معدني