|
در سياره ما چه خبر است!
باران اسيدي:
 وقتي
به ابرها و آسمان آبي نگاه مي كنيم، ذرّات معلق در هوا را نمي بنيم.
اما در هوا ذراتي وجود داردكه براي كرة زمين زيان آوراست. در اثر
مصرف زغال سنگ براي توليد الكتريسيته در نيروگاهها و استفاده از
بنزين به عنوان سوخت اتومبيلها، گازهاي نامرئي با هوا مخلوط مي
شوند. بخشي از اين گازها نيز با آب تركيب مي شوند و مخلوطي اسيدي،
شبيه آبليمو يا سركه، مي سازند. گاهي ممكن است كه اين گازها با
نزديك شدن به ابرهاي باران زا، با باران و برف مخلوط شوند. در اين
صورت، اسيدها همراه برف يا باران بر زمين مي بارند. به اين نوع
باران، ‹‹باران اسيدي›› مي گويند.باران اسيدي براي درختان، رودخانه
ها، درياچه ها و جانوراني كه در آنها زندگي مي كنند، بسيار زيان
آور است. زيرا باعث از بين رفتن جنگلها و آلوده شدن آبهاي آشاميدني
مي شود.وظيفة ما جلوگيري از توليد باران اسيدي است. استفادة
محدودتر از اتومبيل، و مصرف كمتر از راه حلهاي كاهش باران اسيدي
هستند. مثلاً در نيروگاههايي كه سوخت آنها زغال سنگ، نفت و يا گاز
است، مصرف كمتر انرژي يعني مصرف كمتر زغال سنگ، نفت و يا گاز.
آلودگي هوا:
 تا
150 سال پيش،هواي كرة زمين خالص و تميز و براي تنفس مناسب بود.
بتدريج صنعت وارد زندگي انسانها شد و ساختن كارخانه ها و راه
انداختن توليدات گوناگون مانند اتومبيل، باعث آلودگي هوا شد.
امروزه هواي بعضي از مناطق به قدري آلوده شده است كه قابل تنفس
نيست. هواي بسياري از شهرهاي بزرگ جهان پر از مهي غليظ و دود آلود
است. ميزان اين آلودگي به حدي رسيده كه آسمان آبي را به آسمان قهوه
اي تبديل كرده است!
هواي آلوده نه تنها براي انسانهاو حيوانات، بلكه براي درختان و
گياهان هم زيان آور است. حتي در برخي موارد به محصولات كشاورزي، كه
غذاي ما را تشكيل مي دهند، نيز آسيب مي رساند. بنابراين ما بايد در
شيوة زندگي خود تجديد نظر كنيم و به پاكسازي هوايي كه تنفس مي كنيم
بپردازيم.
* هركسي مي تواند به نحوي در اين پاكسازي
شركت كند، كارهايي مانند: كاشتن درخت، استفاده از دوچرخه به جاي
اتومبيل، كتاب خواندن و يافتن راه حلهاي مناسب براي تميز نگهداشتن
هوا.....
نابود شدن حيوانات:
 روز
به روز بر جمعيت كرة زمين افزوده مي شوند و همة اين انسانها به
محلي براي زندگي كردن، نياز دارند. در نتيجه مكانهايي كه قبلاً به
گياهان و حيوانات اختصاص داشته است نيز اشغال مي شوند. بدين ترتيب
جنگلها از بين مي روندو نواحي دست نخورده به خانه ها و مغازه ها
تبديل مي شوند. وقتي انسانها به سرزمين جديدي مهاجرت مي كنند،
گياهان و حيوانات آن منطقه در معرض خطر قرار مي گيرند. در واقع چون
مكاني براي آنها باقي
نمي ماند، ازبين مي روند و براي هميشه از كرة زمين محو مي شوند.
همة ما از تصاوير و داستانهاي مربوط به دايناسورها، كه چندين
ميليون سال قبل در كرة زمين زندگي مي كردند، لذت مي بريم. اما
اكنون همة آنها از بين رفته اند و اگر مراقب نباشيم فيلها، آهوها و
كبوترهاي چاهي و حتي جنگلهاي شمال ايران، سرنوشت بهتري نخواهند
داشت.
* وظيفة ما اين است كه تلاش كنيم تا كرة
زمين، سبز سالم و پر از ميليونها موجود شگفت انگيز باقي بمانند.
چقدر زباله:
بسياري از چيزهايي را كه نمي خواهيم در سطل زباله مي اندازيم.
كاميون حمل زباله نيز آنها را هرشب با خود مي برد و اين آخرين چيزي
است كه ما مي بينيم. اما فكر مي كنيد كه بر سر زباله ها چه مي آيد؟
آيا آنها ناگهان ناپديد مي شوند؟ به هيچ وجه!
تقريباً همة زباله ها به محل ‹‹دفن زباله›› برده مي شوند. كاميونها
زباله ها را روي زمين
مي ريزند و سپس روي زباله ها را به كمك بولدوزر با خاك مي پوشانند.
بدين ترتيب بيشتر زباله ها مدفون مي شوند. امروزه آنقدر زباله
توليد مي شود كه در بيشتر موارد جاي كافي براي دفن همة آنها وجود
ندارد.
* وظيفة ما اين است كه دست به كار شويم، و
ميزان توليد زباله هايمان را به شدت كاهش دهيم. مطمئن باشيد كه مي
توانيم اين كار را انجام دهيم. ما مي توانيم بازيابي و پيش باز
يابي كنيم. بازيابي يعني استفاده دوباره از مواد، به جاي دور
انداختن آنها، و پيش باز يابي يعني نخريدن وسيله اي مانند لفافها و
بسته بندي هاي پلاستيكي، كه امكان استفاده دوباره از آنها وجود
ندارد. در صورت اجراي باز يابي و پيش بازيابي، ميزان زباله را كاهش
مي دهيم و به سبز ماندن سياره مان كمك مي كنيم. طرحهاي باز يابي
خود مي تواند نوعي سرگرمي باشد.
اثر گلخانه اي:
 گلخانه
اتاقي شيشه اي است كه در آن مي توانيد گلها و ديگر گياهاني كه نياز
به گرماي زيادي دارند، گلخانه بر اثر تابش آفتاب گرم مي شود و سقف
و ديوارها از خارج شدن گرما از گلخانه جلوگيري مي كنند.
لايه اي از گازهاي نامرئي (مانند دي اكسيد كربن) كرة زمين را احاطه
كرده است. اين گازها مانند سقف شيشه اي گلخانه عمل مي كنند: يعني
لاية گازها، مانند سقف، گرماي حاصل از تابش خورشيد را در خود حفظ
مي كند و آن را در مجاورت كرة زمين نگه مي دارد. اين عمل خوب است
زيرا ما نمي توانيم بدون گرما زندگي كنيم.
كارخانه ها، نيروگاههاي برق، و اتومبيلها نيز مقدار زيادي گاز جديد
توليد مي كنند. حتي هنگامي كه درختان بريده مي شوند، از آنها گاز
توليد مي شود، و اين گاز هاي جديد گرماي خورشيد را بيشتر و بيشتر
محبوس مي كنند كه به آن اثر گلخانه اي، يا گرم شدن جهان گفته مي
شود. اگر درجة حرارت زمين فقط چند درجه بيشتر شود، تغييرات آب و
هوايي چشمگيري در سراسر كرة زمين ايجاد مي شود. مناطقي كه آب و
هواي گرم دارند گرمتر مي شوند، به حدي كه امكان زندگي در آن وجود
نخواهد داشت و مناطق سرد، گرم خواهند شد. مناطقي كه بيشتر مواد
غذايي ما را تامين مي كنند، به قدري گرم مي شوند كه ديگر امكاني
براي رشد محصولات باقي نخواهد ماند.
* هر كودكي مي تواند با كاشتن و حفاظت از
درختان و نيز با مصرف كمتر انرژي به توقف اثر گلخانه اي كمك كند.
در اثر باز يابي، كار شديد برخي از كارخانه ها نيز تعديل مي شود.
البته تعديل در كار شديد كارخانه به معني كاهش توليد و كم كاري
نيست.بازيابي به عدم مصرف سوخت و انرژي و ديگر ذخاير زيرزميني كمك
مي كند و از ميزان گازهاي توليدشده مي كاهد. بازيابي و تعديل در
كار شديد كارخانه، به معني توجه و نحوة مصرف سوخت و ساير انرژي
هاست. زيرا استفادة نادرست و بي رويه از انرژي به توليد گازهايي
منجر مي شود كه هم براي زمين زيان آورند و هم براي ساكنان زمين.
توجه داشته باشيد كه صرفه جويي هميشه به معني كم مصرف كردن نيست،
بلكه درست مصرف كردن است.
حفرة لاية ازون:
بالاي آسمان، بالاتر از هوايي كه ما تنفس مي كنيم، لايه اي از نوع
گازي به نام ازون وجود دارد. اين لايه با جلوگيري از عبور پرتوهاي
مضّرخورشيد و با عبور دادن پرتوهاي مفيد آن به ما كمك مي كند. در
واقع لاية ازون از ما حفاظت مي كند.
اما اكنون لاية ازون با با گازهايي كه انسانها ساخته اند، صدمه
ديده است. اين گازهاCFC ها، و هالون ها نام دارند. CFCها در
كمپرسور يخچالها، تهوية مطبوع، فوم پلاستيكي، اسپري، صنايع اسفنج
سازي و... استفاده مي شوند. هالون ها كه از CFC ها هم خطرناكتر و
مخربتر هستند، بيشتر در دستگاههاي آتش نشاني (براي خاموش كردن آتش
سوزيها) به كار
مي روند.
اين گازها بعد از صعود به بالاي جو (يعني جايي كه لاية ازون قرار
دارد) شناور مي مانند، و ازون را به تدريج از بين مي برند. صدمه
ديدن لاية ازون باعث كند شدن رشد گياهان، نابودي پلانكتونها، و
گسترش بيماريهايي مانند آب مرواريد چشم و سرطان پوست مي شود.
* امروزه دانشمندان به شدت نگران لاية ازن
هستند، زيرا مقدار زيادي از آن در همين سالهاي اخير از بين رفته
است. بنبراين ياد گرفتن نكاتي در بارة لاية ازون، بسيار مهم است.
ما همگي مي توانيم به توقف نابودي لاية ازن كمك كنيم! براي دستيابي
به راهنماييهاي بيشتر در مورد چگونگي انجام آن، به خواندن ادامه
دهيد.
آلودگي آب:
 بيش
از 70 درصد سطح كرة زمين را آب پوشانده است. اقيانوسها بزرگترين
بخش آن را تشكيل مي دهند. غير از آنها درياچه ها، رودها، نهرها، و
حتي آبهاي زيرزميني هم وجود دارند. همة موجودات كرة زمين، از
كوچكترين آنها مانند لارو حشرات، تا بزرگترين آنها مانند وال به آب
وابسته اند. آب بسيار ارزشمند است. ولي ما چندان مواظب تميز نگه
داشتن آبها نيستيم، به طوري كه آب بسياري از مناطق آلوده شده است.
رودخانه ها و درياچه ها با زباله يا مواد شيميايي سمي، كه مستقيماً
به درون آنها مي ريزند، آلوده شده اند. امكان آلودگي آبهاي زير
زميني نيز با بنزين و ديگر مايعات زيان آور كه به درون زمين نفوذ
مي كنند، وجود دارد. برخي كودهاي شيميايي يا حشره كشهاي مورد مصرف
در مزارع يا چمنزارها هم به درون خاك راه مي يابند.
از طرف ديگر اقيانوس، كه محل زندگي جانداران بي شماري است، مدتهاست
كه به مكاني براي تخليه زباله و سموم شيميايي تبديل شده است و دارد
آلوده مي شود.
* وظيفه ما صرفه جويي در مصرف آب و سالم نگه
داشتن آن است. چرا كه انسانها گياهان و حيوانات محتاج به نوشيدن و
استفاده از آن هستند و ماهيها و ديگر جانوران به نيز به محلي براي
زندگي نياز دارند. باز تكرار مي كنيم كه صرفه جويي فقط معني كم
مصرف كردن نيست بلكه درست مصرف كردن است. يعني با استفادة صحيح از
امكانات، مي توانيم مصرف را كاهش دهيم بدون آنكه مشكلي برايمان پيش
بيايد. مثلاً مي توان دست و صورت خود را با باز كرن كمتر شير آب به
همان تميزي شست كه بر روز با آب بيشتري مي شوييد.
|
